İnme – Genel Bilgiler

İnme, beyin kan dolaşımının aniden bozulması nedeniyle gelişen acil bir tıbbi sorundur. Beynimizdeki sinir hücreleri yaşamak için sürekli oksijen ve besin desteğine ihtiyaç duyar. Bu destek kesilirse birkaç dakikadan sonra sinir hücreleri ölmeye başlar ve kalıcı beyin hasarı gelişir. Bu nedenle inme belirtileri fark edilir edilmez kişinin sağlık kuruluşuna ulaştırılması çok önemlidir. Tedavi erken başlanırsa beyin hasarı daha az olur. Bir kişinin inme geçirdiğinden şüpheleniyorsanız hemen 112’yi aramalısınız.

İnme Belirtileri

İnme tedavi edilebilir bir hastalıktır. Bunun için belirtilerin hemen fark edilmesi gerekir. Bir kişinin inme geçirdiğini hızlıca tanımanın yolu yüz, kol kuvveti ve konuşmasını değerlendirmektir.

  • Yüz: Gülümsemesini veya dişlerini göstermesini isterseniz yüzünün bir yarısı donuk kalır.
  • Kol kuvveti: İki kolunu da yukarı kaldırmasını ve öyle tutmasını isterdiğinizde bunu yapamaz, bir kolu güçsüzdür.
  • Konuşma: Konuşması bozulabilir veya hiç konuşamayabilir.
  • Hemen 112’yi arayın: Eğer bu belirti ve bulgulardan biri veya daha fazlası varsa beklemeden 112’yi arayın.

➡️ İnme belirtileri hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

İnme Neden Olur?

İnme beynin kan dolaşımının bozulması nedeniyle olur. Başlıca iki şekilde gerçekleşir:

  • İskemik: Beyin kan dolaşımı damar içinde meydana gelen bir pıhtı nedeniyle bozulur. Tüm inmelerin %85’i iskemik karakterdedir.
  • Hemorajik: Zayıflamış bir damarın çatlaması ile beyin kanaması olmasıdır.

Bazen inme belirtileri ortaya çıktıktan sonra 24 saatten kısa süre içinde tamamen düzelir. Buna geçici iskenik atak denilir. Tam inme geçirme açısından uyarı niteliğindedir. Gecikmeden sebebi araştırılmalı ve risk faktörleri kontrol altına alınmalıdır.

İnme Risk Faktörleri

İnme çok büyük oranda önlenebilir bir hastalıktır. İnme için başlıca risk faktörleri:

  • Sigara içiciliği
  • Hipertansiyon
  • Diyabetes mellitus (şeker hastalığı)
  • Kalp ritm bozukluğu (atriyal fibrilasyon)
  • Kolesterol yüksekliği
  • Hareketsiz yaşam
  • Ailede inme öyküsü olması
  • İleri yaş

İnme(felç) Kimde Olur?

İnme hem erkeklerde hem de kadınlarda görülür. İnme genelde yaşlı hastalığı olarak bilinir. Gerçekten de yaş ilerledikçe inme geçirme riski artar. Ancak orta yaş döneminde, gençlik yıllarında hatta çocuklarda da inme görülebilir. Farklı yaşlarda geçirilen inmenin vücuda etkisinde, tedavisi ve iyileşme sürecinde farklılıklar olabilir. Yaş, cinsiyet ve diğer özel gruplara göre inmenin etkilerini öğrenmek için ilgili yazımızı okuyabilirsiniz.

İnmeye Karşı Koruyucu Önlemler

İnme risk faktörlerinin büyük bir kısmı değiştirilebilir. Koruyucu önlemlere dikkat ederek gerçekleşen inme vakalarını %80 oranında azaltmak mümkündür. Bunun için sağlıklı beslenmeli, düzenli egzersiz yapmalı, normal kilonuzu korumalı, alkol alımını sınırlandırmalı ve sigara içmemelisiniz. Hipertansiyon, hiperkolesterolemi, diyabetes mellitus, atriyal fibrilasyon gibi inme riskini arttıran bir hastalığınız varsa doktor tavsiyesi ile reçete edilmiş ilaçlarınızı düzenli kullanmalı ve sağlık kontrollerinizi aksatmamalısınız. Geçmişte geçici iskemik atak veya inme geçiren kişilerde tekrar inme oluşma riski çok yükselir ve koruyucu önlemler özellikle önemlidir.

İnme (felç) Tedavisi

Tedavi inme tipine, nedenine, etkilediği beyin bölgesine göre değişebilir. İlk tedavi ilaçlarla olur. İskemik inmelerde ilk birkaç saat içinde kullanılan pıhtı eritici ilaçlar tıkanan damarın açılmasını sağlayabilir. Hemorajik inmelerde ise kafa içi basıncı yükselirse bunu rahatlatmak için ameliyat gerekebilir.

İnme sonrası İyileşme Süreci – Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Akut dönemde hayati fonksiyonlar kontrol altına alındıktan sonra fizik tedavi ve rehabilitasyon süreci başlar. İnme beyin hasarına neden olur. Beynimiz ölen sinir hücrelerini yerine koyamaz. Ancak inme odağının dış kısımlarındaki kısmi hasara uğrayan bölgeler iyileşebilir. Ayrıca beyindeki sağlam kısımlar hasara uğrayan kısımların fonksiyonlarını üstlenebilir. Bu adaptasyon ve öğrenme içeren bir süreçtir, nöroplastisite olarak bilinir. Fizik tedavi ve rehabilitasyon beynin yeniden öğrenme sürecini hızlandırmak ve en üst düzeye çıkarmak için etkili yöntemler kullanır. Fizik tedavinin erken dönemde başlanması iyileşme oranını arttırır.

İnme Sonrası Yaşam

İnme geçiren bir kişiye beyin hasarı oranını en aza indirmek için ilk dakika ve saatlerde tıbbi müdahale edilmelidir. Hayati fonksiyonların kontrol altına alınması ile beraber, yani birkaç gün içinde fizik tedavi ve rehabilitasyon başlanmalıdır. Fizik tedavi ve rehabilitasyon duruma göre hastanede yatarak veya ayaktan (her gün gidip gelerek) uygulanabilir. Bu dönem genelde birkaç ay sürer. Hastalığın ağırlığına göre kişi tama yakın iyileşebilir veya kısmi bir fayda görülebilir. Fonksiyonel kısıtlılıkları devam eden kişiler için taburculuk ve eve dönüş, aşılması gereken farklı zorluklar demektir. Esasında iyileşme süreci aylar, yıllar hatta ömür boyu devam edebilir.

İnme Hastası için Egzersizler

Egzersiz fizik tedavinin önemli bir kısmını oluşturur. Pek çok egzersiz evde de uygulanabilir. Eklem tutukluğu, kas güçsüzlüğü, denge kaybı, görme bozuklukları, hafıza sorunları gibi garklı sorunlara özel egzersizler bulunmaktadır. İnme geçirmiş bireylerin iyileşme süreçlerini devam ettirmek için uygulayabilecekleri egzersizlere sitemizde yer verdik.

Katılımcı Olun

İnme sonrası rehabilitasyon sürecinin başarısında hasta ve yakınlarının aktif katılımı da çok önemlidir. Soru ve görüşleriniz için aşağıdaki yorum kutucuğunu kullanabilir veya bize iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Tavsiye Edilen Yazılar